Universell utforming - kva, kvifor og korleis?

Ein må leggje vekt på universell utforming tidleg i planlegginga, sidan det er mykje enklare og billegare å gjere dette i forkant. Husbanken kan vise til omsyn som må takast med, gi forslag til konkrete tiltak og døme på gode løysingar.

KVA er universell utforming?

Lenkje: definisjonar, prinsipp, og andre nettstader om universell utforming.

Husbanken har utarbeidd ei samling med eksempel for inngangsparti og uteareal.

Eksempelsamling Universell utforming

Informasjonsprogrammet (BE.no)

Det er uråd å lage ein standard for universell utforming som passar for alle, fordi det er grenser for kor langt vi kan ta omsyn til alle sine behov samstundes. Personar med ulike funksjonshemmingar kan til dømes ha motstridande behov.

Husbanken fokuserer på utforming som er bra for alle og nødvendig for nokre: Vi foreslår løysingar som gjer bustadene meir brukbare for alle utan at det oppstår motstridande omsyn. Der universell utforming medfører udekka behov, må ein inn med individuell tilpassing. Det skal likelvel i minst mogeleg grad vere nødvendig med tilpassing.

KVIFOR byggje bustader som er universelt utforma?

  • Bra for alle, nødvendig for nokre : Kjem du heim med hendene fulle av handleposar og ein toåring på slep, trillar du barnevogn, har du fått ein idrettsskade, er synet blitt dårlegare, har du høgt blodtrykk, eller har du barn med astma og allergi? Universelt utforma bustader og buområde gjer kvardagen enklare for alle, samstundes som utforminga er nødvendig for dei som har kort- eller langvarige funksjonshemmingar. 
  • Lønsamt for utbyggjar og bustadkjøpar : Bustadene tilfredsstiller ei breiare kundegruppe og etterspurnaden etter universelt utforma bustader er stor. Den eldre delen av folkemengda blir større. Dei er ressurssterke og medvitne om behova sine, og talet på funksjonshemma aukar samstundes med nedbygginga av institusjonar. Barnefamiliar er også opptekne av korleis bustadene kan gjere kvardagen enklare. Utbyggjaren får gode salsargument, sidan andrehandsverdien av bustader med universell utforming kan bli høgare.
  • Lønsamt for samfunnet : Det er samfunnsmessig lønsamt å fjerne hemmande barrierar, slik at flest mogelege kan fungere sjølvstendig i samfunnet, og bli buande i eigne bustader.

       Lenkje: Forskingsprosjekt: "Universell utforming - samfunnsmessig lønnsomhet"

              Lenkje: Politiske og offentlege dokument .

 

KORLEIS byggje bustader som er universelt utforma?

For å kunne utforme omgjevnadene universelt, må ein kjenne behova til og utfordringane for menneske med ulik alder og ulike livssituasjonar. Vi deler utfordringane inn i tre hovudgrupper:

1.       bevegelse  

2.       orientering

3.       miljø/inneklima

Vi kan også anbefale Blad 220.300 "Universell utforming, utforming som passer alle" i Byggforskserien. Bladet for seg prinsipp og filosofi bak omgrepet universell utforming, korleis prinsippa blir lagt til grunn ved utforming av bustader blir gjennomgått, og det blir foreslått dimensjonering og tiltak i bustader og uteareal. 

Lenkje: Byggforskserien (dette er ei betalingsteneste, som krev brukarnamn og passord).

 

Opprettet: 13.03.2006 - Sist oppdatert: 05.12.2007